Rącznik pospolity – egzotyczna roślina o pięknych liściach… i zabójczo trujących nasionach!

2026-01-05 16:57

Rącznik pospolity (Ricinus communis) zachwyca ogromnymi, egzotycznymi liśćmi i dekoracyjnym wyglądem – ale kryje w sobie jedną z najsilniejszych toksyn roślinnych świata. Poznaj, jak wygląda ta roślina, dlaczego może być niebezpieczna dla domowego ogrodu i jakie środki ostrożności warto znać

Jak wygląda rącznik pospolity? Kiedy kwitnie?

Rącznik pospolity charakteryzuje się zmiennym pokrojem, zależnym od szerokości geograficznej, w której rośnie. W naszych warunkach rośliny osiągają 2–3 m wysokości (w strefie tropikalnej nawet 10 m), przybierając pokrój dużego krzewu lub małego drzewa o zdrewniałych, silnie rozgałęzionych pędach.

Łodyga ma zmienną barwę: od zielonej do czerwonej, po ciemnopurpurową (podobnie jak liście), zależnie od podgatunku. Liście są długoogonkowe, przypominają kształtem liście kasztanowca, ząbkowane, u nas osiągają 50 cm średnicy (w strefie tropikalnej nawet do 1 m).

Rącznik pospolity kwitnie od późnego lata do jesieni. Dekoracyjne kwiaty są drobne, rozdzielnopłciowe zebrane w wiechy, osadzone grupami na osi kwiatostanu, najczęściej wiatropylne.

Nasiona rącznika pospolitego

Owoce rącznika to brodawkowatokolczaste, trójkomorowe torebki nasienne, pękające wzdłuż trzech szwów. W każdej komorze torebki znajduje się jedno nasiono. Nasiona o owalnym kształcie mają około 2 cm długości i twardą łupinę nasienną. Są lśniące i mozaikowato zabarwione w różnych kolorach.

Wysiewa się je w marcu do pojedynczych doniczek, a na miejsce stałe wysadza po 15 maja, gdy minie już niebezpieczeństwo wiosennych przymrozków.

Czy rącznik pospolity jest trujący?

Rącznik pospolity jest rośliną trującą. Szczególnie niebezpieczne są jego nasiona zawierające dużą ilość rycyny – związku zaliczanego do najsilniejszych toksyn pochodzenia roślinnego.

Jak pielęgnować rącznik pospolity?

Rącznik pospolity wymaga żyznych gleb oraz ciepłego i słonecznego stanowiska. Ze względu na silny wzrost i dekoracyjne liście stosuje się go jako roślinę soliterową (sadzona pojedynczo) bądź parawanową.

Poznaj inne trujące rośliny ogrodowe:

nasiona Rącznik pospolity (Ricinus communis)

i

Autor: Luis Echeverri Urrea/ Getty Images Nasiona rącznika pospolitego

Rącznik pospolity – zastosowanie

Rącznik pospolity (Ricinus communis) znajduje zastosowanie przede wszystkim w przemyśle i ogrodnictwie. Z nasion rącznika pospolitego pozyskuje się olej rycynowy, wykorzystywany w kosmetyce, farmacji, medycynie naturalnej oraz przemyśle chemicznym i technicznym. Ze względu na silną toksyczność nasion nie wolno jednak stosować go samodzielnie do celów leczniczych ani sadzić w miejscach dostępnych dla dzieci i zwierząt.

Nazwa łacińska Ricinus communis
Stanowisko słoneczne
Roślina ozdobna z liści/igieł
Wilgotność gleby wilgotna
Kategoria Jednoroczne i dwuletnie
Wysokość 2 m - 3 m
Zimozielone Nie
Termin kwitnienia VIII - X
Podlewanie średnio
Barwa liści/igieł zielona
Barwa kwiatów różowa
Barwa liści/igieł czerwona
Pokrój krzaczasty
Pokrój wzniesiony
Murator Ogroduje #2: Najlepsze byliny na balkon i taras
Murator Google News