Wilczomlecz sosnka - Euphorbia cyparissias

2020-07-16 15:37 Agnieszka Mike-Jeziorska
Zdjęcie 65797
Autor: Agnieszka Mike-Jeziorska

Wilczomlecz sosnka (ang. cypress spurge, bonaparte's crown, graveyard moss) to kępiasta bylina z rodziny wilczomleczowatych (Euphorbiaceae), na naturalnych stanowiskach występująca w środkowej i południowej Europie, na Syberii i w Afryce Północnej. W Polsce występuje powszechnie, z wyjątkiem krańców północno-wschodnich, szczególnie popularna w zbiorowiskach muraw, miejscach ruderalnych,  na skrajach borów i zarośli. W niektórych krajach uważana za chwast. Występuje również w Ameryce Północnej, jako gatunek zawleczony, niezwykle inwazyjny, tępiony.

Tworzy kępy wzniesionych, gęsto ulistnionych pędów, wysokości 15-40cm. Łodygi bezlistne, czerwonawe u podstawy, w górnej części rozgałęziająca się w pędy płone (również ulistnione gęsto). Liście na pędach ułożone skrętolegle, równowąskie, delikatne, miękkie, szerokości około 3mm i długości około 1-3cm, do złudzenia przypominające igły sosny (stąd nazwa), poziomo odstające od pędów, soczystozielone. Żółtozielone kwiaty zebrane są w kwiatostany typu wierzchotka, o średnicy 5-8cm. Szerokojajowate, górne podsadki (liście podkwiatkowe) są intensywnie żółte, z czasem czerwienieją. Dekoracyjne kwiatostany ukazują się na roślinie od maja do czerwca.

Roślina rozrasta się dość łatwo i szeroko za pomocą zdrewniałych, rozgałęzionych kłączy. Niekiedy potrafi być niezwykle ekspansywna i może zagrażać sąsiadującym z nią roślinom. Najczęściej dzieje się to po przypadkowym uszkodzeniu systemu korzeniowego, kiedy roślina próbuje się ’ratować’ i w efekcie tego, z każdego oderwanego fragmentu kłącza potrafi wybić nowy osobnik.

Wilczomlecz jest rośliną światłolubną, najlepiej rośnie na pełnym słońcu lub w lekkim półcieniu. Nie jest wymagająca w stosunku do gleby. Toleruje jej wszystkie rodzaje, byleby była to gleba dobrze zdrenowana, przepuszczalna, nie znosi bowiem zalewania. Dobrze rośnie nawet na glebach piaszczystych, krzemiankowych, o odczynie od lekko kwaśnego do zasadowego. Odporna na mróz. Choć przemarza cała część nadziemna, wiosną silnie wybija z pączków znajdujących się tuż przy powierzchni ziemi. Strefa mrozoodporności – 4.

Doskonale nadaje się do ogrodów naturalistycznych oraz jako roślina okrywowa.
Jej kwiatostany są również wykorzystywane we florystyce jako dodatek do bukietów i kompozycji.

W niektórych przypadkach może się rozsiewać, ale najprostszym sposobem rozmnażania jest podział rośliny matecznej lub podziemnych kłączy, najlepiej wiosną lub jesienią.

Podobnie jak większość wilczomleczy zawiera we wszystkich organach trujący sok mleczny. Działa on drażniąco na skórę i może wywoływać reakcje alergiczne, a po dostaniu się do oka – zapalenie spojówki i rogówki. Przy doustnym spożyciu może powodować różne objawy zatrucia (ból żołądka, krwawa biegunka, rozszerzenie źrenic, zawroty głowy, zaburzenia pracy serca, zapalenie nerek), a przy spożyciu większych dawek może prowadzić nawet do utraty przytomności i śmierci w ciągu 1-3 dni. Roślina jest również trująca dla zwierząt.

Stanowisko
Roślina ozdobna z liści/igieł
Stanowisko
Wilgotność gleby
Roślina ozdobna z kwiatów
Roślina ozdobna z owoców
Wysokość 15 cm - 40 cm
Termin kwitnienia V - VI
Kategoria Byliny
Zimozielone Nie
Podlewanie mało
Barwa liści/igieł zielona
Barwa kwiatów żółta
Pokrój wzniesiony
Pokrój kępiasty